Μεταφορτώσεις
|
Θέμα για τους κυκλάρχες
|
Στήν παρούσα συμμελέτη μας θά δοῦμε ἕνα ἐκπληκτικό θαῦμα ἀπό τή ζωή τῆς πρώτης Ἐκκλησίας, στό ὁποῖο ἐκδηλώνεται κατά τρόπο ἐντυπωσιακό ἡ παντοδύναμη βοήθεια καί προστασία τοῦ Κυρίου στούς πιστούς Του. Ἔχει πολλά νά πεῖ στόν καθένα μας τό θαῦμα αὐτό μέ τίς λεπτομέρειές του.
Μελέτη περικοπῆς: Πράξ. ιβ´ 1-17.
1. Στούς πρώτους στίχους τῆς περικοπῆς μας ἔχουμε τόν διωγμό ἐναντίον τῶν Χριστιανῶν ἀπό τόν βασιλιά Ἡρώδη τόν Ἀγρίππα Α´, πού ἦταν ἐγγονός τοῦ Ἡρώδη τοῦ Μεγάλου, ὁ ὁποῖος διέταξε τή σφαγή τῶν νηπίων κατά τή Γέννηση τοῦ Κυρίου. Ὁ βασιλιάς αὐτός, αἱμοδιψής, διεφθαρμένος καί ἀδίστακτος, γιά νά εὐχαριστήσει τούς Ἰουδαίους καί νά ἔχει ἔρεισμα στόν Ἰουδαϊκό λαό, συνέλαβε καί θανάτωσε μέ μαχαίρι τόν ἅγιο ἀπόστολο Ἰάκωβο, τόν ἀδελφό τοῦ ἁγίου Ἰωάννη τοῦ Εὐαγγελιστῆ. Ὁ ἅγιος Ἰάκωβος εἶναι ὁ πρῶτος Ἀπόστολος πού ἔχυσε τό αἷμα του γιά τόν Χριστό. Δέν ἀναφέρεται γιατί προτίμησε τόν Ἰάκωβο ὁ Ἡρώδης. Πιθανῶς διότι θά εἶχε μεγάλη ἐπίδραση καί ἀπήχηση τό κήρυγμά του, πού ἀντηχοῦσε ὡς βροντή («βοανεργές», δηλαδή υἱό βροντῆς τόν εἶχε ὀνομάσει ὁ Κύριος, ὅταν τόν κάλεσε νά γίνει μαθητής του μαζί μέ τόν ἀδελφό του).
Τί μποροῦμε νά σκεφθοῦμε ἐξαιτίας αὐτοῦ τοῦ φόνου; Πῶς κινοῦνται οἱ ἄνθρωποι πού ἔχουν ἐξουσία καί δέν ὑπολογίζουν Νόμο Θεοῦ; Δέν ἀξίζει τίποτε γι᾿ αὐτούς ἡ ζωή τοῦ ἀνθρώπου. Γιά νά ἀρέσουν σέ κάποιους καί νά στερεώσουν τή θέση τους, ὅπως νομίζουν, δέν διστάζουν νά διαπράξουν καί ἐγκλήματα. Φοβερό κατάντημα. Ὁ ἄνθρωπος γίνεται ἄγριο θηρίο. Τέτοιες περιπτώσεις ὑπάρχουν καί στίς ἡμέρες μας. Ὁ Θεός νά μᾶς φυλάξει ἀπό τήν ἁμαρτία, πού ὁδηγεῖ στόν κατήφορο, στή διαφθορά καί στήν ἀποθηρίωση.
Τό ἄλλο πού θά μπορούσαμε νά σκεφθοῦμε εἶναι ὅτι ὁ Θεός, πού ἐπέτρεψε νά θανατωθεῖ πολύ νωρίς ἕνας φλογερός Ἀπόστολός Του καί νά μή συμβάλει γιά μεγάλο διάστημα στή διάδοση τοῦ Εὐαγγελίου Του, δέν ἔχει ἀνάγκη ἀπό τούς ἀνθρώπους. Ὡς παντοδύναμος καί πάνσοφος, «ἦτο δυνατός νά φέρει εἰς πέρας τό ἔργον τοῦτο» (Π. Ν. Τρεμπέλας) καί μόνος Του. Αύτό ἰσχύει αἰώνια. Μή νομίσουμε ὅτι ἐμεῖς εἴμαστε πού κάνουμε τό ἄλφα ἤ βῆτα ἔργο στήν Ἐκκλησία Του καί ὅτι ἀπό ἐμᾶς ἐξαρτῶνται πολλά στά Κατηχητικά, στίς Ὁμάδες, στούς Κύκλους, στίς Ὁμιλίες, στίς λατρευτικές εὐκαιρίες κλπ. Μᾶς τιμᾶ ὁ Θεός μέ τό νά μᾶς χρησιμοποιεῖ ὅταν θέλει καί ὅσο θέλει Ἐκεῖνος. Χρέος δικό μας εἶναι νά ἐπιτελοῦμε ταπεινά τό ἔργο μας, ὅπως Ἐκεῖνος ὁρίζει.
2. Στή συνέχεια ἔχουμε τό θαῦμα τῆς ἀποφυλακίσεως τοῦ ἀποστόλου Πέτρου μέ τή βοήθεια τοῦ Ἀγγέλου. Φυλακίσθηκε ἀπό τόν Ἡρώδη, γιά νά ἱκανοποιηθοῦν ἀκόμη περισσότερο οἱ Ἰουδαῖοι, οἱ ὁποῖοι ἔτσι ἦταν καί συνένοχοι καί τοῦ φόνου τοῦ Ἰακώβου καί τῆς φυλακίσεως τοῦ Πέτρου. Ἄς προσέξουμε ποῦ ὁδήγησε τόν Ἡρώδη ἡ ἀνθρωπαρέσκειά του. Ἀπό τό ἕνα ἔγκλημα στό ἄλλο. Καί γιά νά τηρήσει δῆθεν τά ἰουδαϊκά ἔθιμα, πού ἀπαγόρευαν θανατικές καταδίκες κατά τίς ἑπτά ἡμέρες τοῦ Πάσχα τῶν Ἑβραίων, ἔδεσε τόν Πέτρο στή φυλακή, ἕως ὅτου περάσει τό Πάσχα (βλ. Ἰω. ιη´ 28).
Πῶς ἀντέδρασαν οἱ Χριστιανοί στή φονική ἐνέργεια καί στούς δόλιους σκοπούς τοῦ Ἡρώδη καί τῶν Ἰουδαίων; Ὡραῖα ἀπαντᾶ ὁ ἱερός Χρυσόστομος: «Οὐκ ἐστασίασαν· οὐκ ἐθορυβήθησαν, ἀλλ᾿ ἐπί εὐχήν (=προσευχή) ἐτράπησαν, τήν ὄντως συμμαχίαν τήν ἄμαχον, ἐπ᾿ αὐτήν κατέφυγον» (ΕΠΕ 16Α, 86).
Πῶς χαρακτηρίζει ὁ ἅγιος Λουκᾶς τήν προσευχή πού ἔκαναν οἱ Χριστιανοί γιά τόν Ἀπόστολο, πού ἦταν δέσμιος στή φυλακή καί μελλοθάνατος; Ποιά λέξη χρησιμοποιεῖ; Ἦταν προσευχή «ἐκτενής». Τί σημαίνει αὐτός ὁ χαρακτηρισμός; Ἦταν προσευχή συνεχής, ἐπίμονη καί θερμή. «Τό συνεχές καί μακρόν ὑπεμφαίνει καί τήν θερμότητα αὐτῆς» (Π. Ν. Τρεμπέλας). Διαπίστωναν ὅτι κανείς ἄλλος δέν μποροῦσε νά τούς βοηθήσει. Οἱ ἐχθροί τους ἦταν πάνοπλοι καί ἀδίστακτοι. Γι᾿ αὐτό καί ἱκέτευαν τόν Θεό μέ ὅλη τή θέρμη τῆς ψυχῆς τους νά τούς βοηθήσει ὡς Παντοδύναμος. Ἡ προσευχή εἶναι ἡ καταφυγή μας καί ἡ δυναμή μας. «Μέγα ὅπλον» ἡ προσευχή, ἔλεγε ὁ ἱερός Χρυσόστομος, «ἐάν μετά ἐκτενείας (=μέ ἁγία ἐπιμονή καί καρτερία καί πίστη) γίνηται» (ΕΠΕ 25, 232).
Γιά τή δύναμη τῆς ἐκτενοῦς προσευχῆς ἔγραφε τά ἑξῆς ὁ ἅγιος Γρηγόριος ὁ Παλαμᾶς: Δέν ἔλεγαν ἔντονα στούς δύο τυφλούς οἱ ὄχλοι νά σιωπήσουν καί νά μή φωνάζουν; «ἀλλ᾿ αὐτοί πολλῷ μᾶλλον ἔκραζον, διό καί τῆς προσευχῆς ἐπέτυχον. Τί τῇ Χαναναίᾳ… τήν θυγατέρα ὑγιᾶ παρέδωκεν; οὐχί ἡ πρός τόν Κύριον ἐπίμονος αἴτησις;» (ΕΠΕ 11, 230).
Καί ποιά ἡ ἐκπληκτική ἀπάντηση τοῦ Θεοῦ στίς θερμές αὐτές καί ἐκτενεῖς δεήσεις τῶν πιστῶν; Ἔστειλε τόν Ἄγγελό Του καί ἔσωσε θαυμαστά καί ἀνέλπιστα τόν Ἀπόστολό Του. Νά προσέξουμε τίς λεπτομέρειες τῆς ἀποφυλακίσεως αὐτῆς, ὅπως τίς ἀναφέρει ὁ ἱερός Συγγραφέας. Εἶναι ἐντυπωσιακές. Τί μπορεῖ, ἀλήθεια, νά κάνει ἕνας Ἄγγελος! Δέν τόν ἀντιλήφθηκε κανείς φρουρός. Τά πάντα ὑποχωροῦσαν ἐμπρός του! Οἱ θύρες ἄνοιγαν αὐτόματα.
Εἶναι εὐκαιρία νά στρέψουμε τώρα τή συζήτησή μας στόν ἀόρατο κόσμο τῶν Ἀγγέλων, πού τόν ἔφερε στήν ὕπαρξη ὁ «Ποιητής ὁρατῶν τε καί ἀοράτων». Οἱ Ἄγγελοι δημιουργήθηκαν πρίν ἀπό τήν ὑλική Δημιουργία (βλ. Ἰώβ λη´ 7). Ἔργο τους ἔχουν νά δοξολογοῦν τόν Θεό καί νά βοηθοῦν τούς ἀνθρώπους. Ἡ Ἐκκλησία μᾶς διδάσκει ὅτι καθένας μας ἔχει λάβει ἀπό τόν Κύριο γιά τή βοήθειά του ἕνα φύλακα Ἄγγελο. Τή σκεπτόμαστε, ἄραγε, αὐτή τή μεγάλη ἀλήθεια; Ὅτι ὑπάρχουν Ἄγγελοι πού εἶναι μάλιστα καί βοηθοί μας; (Ἄς ποῦν τά μέλη). Οἱ ἅγιοι Ἄγγελοι, γράφει ἡ ἀλάθητη Ἁγία Γραφή, εἶναι «λειτουργικά πνεύματα εἰς διακονίαν ἀποστελλόμενα διά τούς μέλλοντας κληρονομεῖν σωτηρίαν» (Ἑβρ. α´ 14). Τούς ἀποστέλλει ὁ Θεός γιά νά μᾶς ὑπηρετήσουν, γιά νά μᾶς βοηθήσουν στόν ἀγώνα μας, στήν πορεία μας πρός τήν αἰώνια Βασιλεία Του.
Ὁ ἅγιος Γρηγόριος Νύσσης γράφει ὅτι ὁ Θεός μέ τήν ἀγάπη Του ὅρισε γιά τόν καθένα μας ὡς βοηθό του ἕναν Ἄγγελο. Συγχρόνως ὅμως καί κάποιος «πονηρός καί κακοποιός δαίμων» ἐπιχειρεῖ νά ματαιώσει τή σωτηρία μας (PG 44, 337-8). Ὁ ἱερός Χρυσόστομος γράφει ὅτι στήν πορεία τῆς ζωῆς καθενός «πάρεστι καί δαίμων» (PG 62, 322). Ὁ δέ Μ. Βασίλειος γράφει ὅτι σέ κάθε πιστό «ἄγγελος παρεδρεύει, ἐάν μήποτε αὐτόν ἡμεῖς ἐκ τῶν πονηρῶν ἔργων ἀποδιώξωμεν» (PG 29, 364). Μέ τή ζωή μας δηλαδή ρυθμίζουμε τήν παρουσία ἤ μή στήν πορεία μας τοῦ πανίσχυρου αὐτοῦ Ἀγγέλου.
Θά πρέπει νά δοξολογοῦμε καί νά εὐχαριστοῦμε θερμά τόν Θεό γιά τή βοήθεια πού μᾶς προσφέρει μέ τούς Ἀγγέλους Του. Καί νά Tόν παρακαλοῦμε ταπεινά νά μήν ἀποσύρει ἐξαιτίας μας τόν Ἄγγελό μας, τόν φύλακα τῆς ψυχῆς καί τοῦ σώματός μας, ἀλλά νά μᾶς συνοδεύει διαρκῶς καί νά μᾶς ὁδηγήσει τελικά καί στόν Παράδεισο. Τό ὅτι δέν τόν βλέπουμε μέ τά σωματικά μας μάτια δέν πρέπει νά γίνεται ἐμπόδιο στό νά νιώθουμε μέ τήν ψυχή μας τήν ἐνισχυτική καί εὐλογημένη παρουσία του δίπλα μας. Ὁ φύλακας Ἄγγελος μᾶς προστατεύει ἀπό τίς ἐπιθέσεις τῶν δαιμόνων καί ἀπό ἀτυχήματα. Ἐμπνέει μέσα μας ἀγαθές σκέψεις. Ἀνυψώνει τίς προσευχές μας στόν οὐρανό (βλ. Ἀποκ. η´ 4).
3. Οἱ ὑπόλοιποι στίχοι τῆς περικοπῆς περιγράφουν μέ ἰδιαίτερη χάρη τά ὅσα συνέβησαν μετά τή θαυμαστή ἀποφυλάκιση τοῦ ἀποστόλου Πέτρου.
Ὅπως παρατηροῦμε, γίνεται καί πάλι ἀναφορά στήν ἀλήθεια γιά τήν ὕπαρξη φύλακα Ἀγγέλου γιά κάθε ἄνθρωπο. Πρέπει νά ἐμπεδωθεῖ μέσα μας ἡ ἀλήθεια αὐτή τῆς Πίστεως. Γι᾿ αὐτό ἄλλωστε ἡ Ἐκκλησία μας καθημερινά ζητεῖ ἀπό τόν Θεό νά μᾶς δίνει «Ἄγγελον εἰρήνης, πιστόν ὁδηγόν, φύλακα τῶν ψυχῶν καί τῶν σωμάτων ἡμῶν». Αὐτό βέβαια ὑπονοεῖ, εἴπαμε, ὅτι θά προσέχουμε στή ζωή μας, ὥστε νά εἴμαστε ἄξιοι τῆς παρουσίας Ἀγγέλου δίπλα μας.
Γίνεται ἐπίσης λόγος καί γιά τή σύνεση τοῦ ἀποστόλου Πέτρου, πού, ὅπως εἴπαμε καί ἄλλοτε, πρέπει νά μᾶς διακρίνει ὡς πρός τήν ἀποφυγή τῶν κινδύνων πού ἀπειλοῦν τή ζωή μας. Αὐτό δέν εἶναι δειλία, ἀλλά συνετή καί θεάρεστη συμπεριφορά.
ΣΥΝΘΗΜΑ: «Ἄγγελον εἰρήνης, πιστόν ὁδηγόν, φύλακα τῶν ψυχῶν καί τῶν σωμάτων ἡμῶν παρά τοῦ Κυρίου αἰτησώμεθα».
