Ἀποστολικό Ἀνάγνωσμα Κυριακῆς 14 Ἰουνίου 2026, Κυριακή Β΄ Ἐπιστολῶν (Ρωμ. β΄ 10-16)
Ἀδελφοί, δόξα καὶ τιμὴ καὶ εἰρήνη παντὶ τῷ ἐργαζομένῳ τὸ ἀγαθόν, Ἰουδαίῳ τε πρῶτον καὶ Ἕλληνι· οὐ γὰρ ἔστι προσωποληψία παρὰ τῷ Θεῷ. ὅσοι γὰρ ἀνόμως ἥμαρτον, ἀνόμως καὶ ἀπολοῦνται· καὶ ὅσοι ἐν νόμῳ ἥμαρτον, διὰ νόμου κριθήσονται. οὐ γὰρ οἱ ἀκροαταὶ τοῦ νόμου δίκαιοι παρὰ τῷ Θεῷ, ἀλλ᾿ οἱ ποιηταὶ τοῦ νόμου δικαιωθήσονται. ὅταν γὰρ ἔθνη τὰ μὴ νόμον ἔχοντα φύσει τὰ τοῦ νόμου ποιῇ, οὗτοι νόμον μὴ ἔχοντες ἑαυτοῖς εἰσι νόμος, οἵτινες ἐνδείκνυνται τὸ ἔργον τοῦ νόμου γραπτὸν ἐν ταῖς καρδίαις αὐτῶν, συμμαρτυρούσης αὐτῶν τῆς συνειδήσεως καὶ μεταξὺ ἀλλήλων τῶν λογισμῶν κατηγορούντων ἢ καὶ ἀπολογουμένων — ἐν ἡμέρᾳ ὅτε κρινεῖ ὁ Θεὸς τὰ κρυπτὰ τῶν ἀνθρώπων κατὰ τὸ εὐαγγέλιόν μου διὰ Ἰησοῦ Χριστοῦ.
ΣΚΕΨΕΙΣ – ΔΙΔΑΓΜΑΤΑ – ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ
1. Ὄχι μόνο ἀκρόαση, ἀλλὰ ἐφαρμογὴ
Ἡ σημερινὴ ἀποστολικὴ περικοπὴ τῆς θείας Λειτουργίας εἶναι ἀπὸ τὴν πρὸς Ρωμαίους Ἐπιστολή. Ὁ θεόπνευστος ἀπόστολος Παῦλος κάνει ἐκεῖ λόγο γιὰ τὰ κριτήρια, μὲ τὰ ὁποῖα θὰ κρίνει ὁ Θεὸς τοὺς ἀνθρώπους. Μεταξὺ τῶν ἄλλων μᾶς λέει: «οὐχ οἱ ἀκροαταὶ τοῦ νόμου δίκαιοι παρὰ τῷ Θεῷ, ἀλλ᾿ οἱ ποιηταὶ τοῦ νόμου δικαιωθήσονται». Δηλαδή, δίκαιοι ἐνώπιον τοῦ Θεοῦ δὲν εἶναι ὅσοι ἁπλῶς ἀκοῦν τὴν ἀνάγνωση τοῦ θείου λόγου, ἀλλὰ ὅσοι τὸν τηροῦν καὶ τὸν ἐφαρμόζουν· αὐτοὶ θὰ ἀναγνωρισθοῦν δίκαιοι.
Εἶναι εὐλογημένη ἡ συνήθεια ποὺ ἔχουν πολλοὶ Χριστιανοί, νὰ πηγαίνουν σὲ ὁμιλίες πνευματικές, νὰ ἀκοῦν κηρύγματα, νὰ μετέχουν σὲ κύκλους μελέτης τῆς Ἁγίας Γραφῆς, νὰ ἀκοῦν ὁμιλίες ἀπὸ ἐκκλησιαστικοὺς ραδιοφωνικοὺς σταθμοὺς κατὰ τὴ διάρκεια τῆς ἡμέρας. Ἀρκετοὶ πιστοὶ μάλιστα ἀναζητοῦν καὶ στὸ διαδίκτυο ὁμιλίες πνευματικοῦ καταρτισμοῦ καὶ ἐκφράζουν ἔτσι τὸ ἐνδιαφέρον γιὰ τὴν ψυχή τους.
Δὲν ἀρκεῖ ὅμως μόνο αὐτό, ὑπογραμμίζει ὁ ἀπόστολος Παῦλος. Δὲν φθάνει νὰ εἴμαστε μόνο ἀκροατὲς τοῦ λόγου τοῦ Θεοῦ. Τὸ σημαντικότερο εἶναι νὰ τὸν ἐφαρμόζουμε. Δὲν θὰ μᾶς κρίνει ὁ Θεὸς ἀνάλογα μὲ τὸ πόσες ὁμιλίες ἀκούσαμε, ἀλλὰ ἀνάλογα μὲ τὸ πόσα πράξαμε. Ὅσο μάλιστα γνωρίζουμε τὸ θέλημα τοῦ Θεοῦ, τόσο μεγαλύτερη εὐθύνη ἔχουμε νὰ τὸ ἐφαρμόζουμε. «Ὁ γνοὺς τὸ θέλημα τοῦ κυρίου ἑαυτοῦ καὶ μή… ποιήσας πρὸς τὸ θέλημα αὐτοῦ, δαρήσεται πολλάς» (Λουκ. ιβ΄ 47), ἔχει πεῖ ὁ Χριστός. Ἐκεῖνος ποὺ γνώρισε τὸ θέλημά του, ἀλλὰ δὲν τὸ ἀκολούθησε, θὰ ἔχει συνέπειες αὐστηρές. Ἂς εἴμαστε πρόθυμοι λοιπὸν νὰ ἀκοῦμε τὸν λόγο τοῦ Θεοῦ καὶ νὰ γνωρίζουμε τὸ θέλημά του. Ταυτόχρονα ὅμως ἂς φροντίζουμε νὰ ἀκολουθοῦμε ὅ,τι μᾶς ὑποδεικνύει ὁ Κύριος.
2. Τὸ κριτήριο τῆς συνειδήσεως
Ὑπάρχουν ὅμως καὶ ἄνθρωποι, ποὺ δὲν γνώρισαν τὸ θέλημα τοῦ Θεοῦ καὶ δὲν ἄκουσαν τὶς ἀλήθειες τῆς ὀρθῆς πίστεως. Πῶς θὰ κριθοῦν αὐτοί; Τὴν ἀπάντηση μᾶς τὴ δίνει στὴ συνέχεια τῆς περικοπῆς ὁ ἀπόστολος Παῦλος: «Ἐνδείκνυνται τὸ ἔργον τοῦ νόμου γραπτὸν ἐν ταῖς καρδίαις αὐτῶν, συμμαρτυρούσης αὐτῶν τῆς συνειδήσεως». Ἔχουν δηλαδὴ γραμμένο στὶς καρδιές τους τὸν θεῖο νόμο, ποὺ τοὺς βοηθεῖ νὰ διακρίνουν τὸ καλὸ ἀπὸ τὸ κακό. Ὁ νόμος αὐτὸς εἶναι ἡ συνείδηση. Αὐτὴ δίνει μαρτυρία γιὰ τὴν ὀρθότητα τῆς κάθε πράξεως.
Ἡ συνείδηση ἑπομένως εἶναι τὸ κριτήριο, μὲ τὸ ὁποῖο θὰ κριθοῦν οἱ ἄνθρωποι ποὺ δὲν γνώρισαν τὸν ἀληθινὸ Θεό. Αὐτὴ εἶναι τὸ ἀναμμένο λυχνάρι τοῦ Κυρίου, ποὺ δὲν ἔπαψε ποτὲ νὰ δίνει τὸ φῶς του, ἀκόμη καὶ στὸν εἰδωλολατρικὸ κόσμο. Ὅλοι οἱ ἄνθρωποι, κάθε θρησκείας καὶ φυλῆς, ἔχουμε συνείδηση. Αὐτὴ εἶναι ἡ ἀσίγαστη φωνὴ ποὺ φύτεψε ὁ Δημιουργὸς μέσα μας, ὅταν μᾶς ἔπλασε· ἡ μυστικὴ φωνὴ τοῦ Θεοῦ. Αὐτὴ ἐπιδοκιμάζει τὰ καλὰ ἔργα, ἐνῶ ἄλλοτε ἐλέγχει τὶς ἁμαρτωλὲς ἐπιλογές. Κανεὶς δὲν μπορεῖ νὰ κλείσει τ’ αὐτιά του ἢ νὰ πνίξει τὴ φωνὴ αὐτή. Διαπεραστικὴ ἀντηχεῖ στὰ βάθη τῆς ψυχῆς, ἰσχυρότερη ἀπὸ ὅλους τοὺς ἐξωτερικοὺς θορύβους.
Ἰδιαιτέρως οἱ πιστοὶ πρέπει νὰ ἐπιμελούμαστε τὴ συνείδησή μας, ὥστε ἐξαγιασμένη καὶ φωτισμένη ἀπὸ τὴ Χάρι τοῦ Θεοῦ νὰ μᾶς πληροφορεῖ πάντοτε γιὰ τὸ ἅγιο θέλημά του.
3. Οἱ ἀπόκρυφες πράξεις μας
Στὸ τέλος τῆς περικοπῆς ὁ θεόπνευστος Ἀπόστολος παραθέτει μία ἀκόμη σημαντικὴ παράμετρο σχετικὰ μὲ τὴν τελικὴ Κρίση τοῦ Κυρίου. Ἀφοῦ εἶπε πρωτύτερα ὅτι κριτήριο θὰ εἶναι ἡ ἐφαρμογὴ τοῦ θείου θελήματος καὶ ἡ ὑπακοὴ στὴ φωνὴ τῆς συνειδήσεως, τώρα τονίζει ὅτι «κρινεῖ ὁ Θεὸς τὰ κρυπτὰ τῶν ἀνθρώπων»· δηλαδὴ ὅτι ὁ Θεὸς θὰ ἐξετάσει τὶς ἀπόκρυφες πράξεις τῶν ἀνθρώπων.
Αὐτὸ σημαίνει ὅτι, ὅσες κρυφὲς εὐεργεσίες κάναμε στὴ ζωὴ αὐτή, ἐλεημοσύνες καὶ πράξεις αὐτοθυσίας, ὅσες κρυφὲς προσευχὲς ἀναπέμψαμε στὸν Θεό, ὅσες κρυφὲς ἀσκήσεις Τοῦ προσφέραμε, ἡ κρυφὴ ὑπομονὴ ποὺ κάναμε στὴ δοκιμασία μας, θὰ ἀνταμειφθοῦν τότε δημόσια, φανερά. Ἀλλὰ καὶ ὅσες ἁμαρτίες διαπράξαμε στὰ κρυφά, ἀκόμη καὶ οἱ ρυπαρὲς σκέψεις καὶ ἐπιθυμίες, ποὺ νομίσαμε ὅτι καλύψαμε καὶ κρατήσαμε ἄγνωστες ἀπὸ τοὺς ἀνθρώπους, τότε θὰ ἀποκαλυφθοῦν. «Ἑκάστου τὸ ἔργον φανερὸν γενήσεται» (Α΄ Κορ. γ΄ 13), βεβαιώνει ἀλλοῦ ὁ θεῖος Ἀπόστολος. Ὁ Κύριος θὰ ξεσκεπάσει κάθε κρυφό μας ἔργο, εἴτε ἀγαθὸ εἶναι αὐτὸ εἴτε ἐφάμαρτο.
Ἑπομένως δὲν ὑπάρχει κάτι ἄγνωστο καὶ κρυφὸ στὸν Ὕψιστο. Ὁ παντεπόπτης Θεὸς ὅλα τὰ βλέπει, ἀκόμη καὶ τὰ βαθύτερα ἐλατήρια τῆς καρδιᾶς μας καὶ θὰ μᾶς κρίνει σύμφωνα μὲ αὐτὰ ποὺ πράξαμε. Ἂς ἔχουμε τὴν αἴσθηση τῆς παγγνωσίας καὶ τῆς ἁπανταχοῦ παρουσίας του καὶ ἂς καθαρίζουμε τὴν ψυχή μας ἀπὸ τὰ κρυφὰ καὶ τὰ φανερὰ ἁμαρτήματά μας μὲ τὸ ἱερὸ Μυστήριο τῆς Ἐξομολογήσεως, ὥστε νὰ ἀντικρίσουμε ἱλαρὸ τὸ Πρόσωπο τοῦ Κυρίου κατὰ τὴ Δευτέρα Παρουσία του.
